AB perakende zincirleri GLOBALG.A.P.'i tanıdığından AB ihracatında tutmaz. Ancak İTU altyapısı (kayıt sistemi, ilaç takibi, analiz disiplini) GLOBALG.A.P. sürecini ciddi ölçüde hızlandırır — ikisini paralel planlamak en verimli yaklaşımdır.
İyi Tarım Uygulamaları Belgesi Nedir?
Süreç, maliyet, ülke bazlı zorunluluk ve Ticaret Bakanlığı destek durumu.
Türkiye'nin ulusal iyi tarım uygulamaları sertifikasyonu; GLOBALG.A.P. ile tamamlayıcı ilişkide çalışan, ihracat tekliflerini güçlendiren ve iç piyasada zorunlu olan tarımsal uygunluk belgesi.
Hangi Pazarlarda Gerekli?
| Hedef Pazar | Durum | Not |
|---|---|---|
| Türkiye | Zorunlu | Tarım ve Orman Bakanlığı'nın İyi Tarım Uygulamaları Hakkında Yönetmeliği (27778 sayılı RG) kapsamındaki ürünlerde yurt içi pazarda ve belirli ihracat programlarında İTU belgesi zorunludur; belge Bakanlık yetkili KSK'lar aracılığıyla düzenlenir. |
| Avrupa Birliği | Avantaj sağlayan | AB perakendeleri GLOBALG.A.P. ister; Türk İTU belgesi GLOBALG.A.P. eşdeğeri sayılmaz ancak üretici İTU altyapısı GLOBALG.A.P. sürecini hızlandırır ve tarımsal yeterliliğin teknik kanıtı olarak ihracat dosyasını güçlendirir. |
| Orta Doğu / Körfez / Rusya | Avantaj sağlayan | Bu pazarlarda İTU belgesi tarımsal ürünlerde üretim güvencesi olarak alıcı dosyalarına girer; sertifikasız ürüne kıyasla güven avantajı sağlar. |
Zorunluluk belgenin değil, belge × pazar eşleşmesinin özelliğidir. Hedef Pazar Motoru raporlarında bu belge, seçtiğiniz ülkedeki durumuyla listelenir.
Temel gereklilik
İyi Tarım Uygulamaları (İTU) belgesi, tarımsal üretimin çevre, insan ve hayvan sağlığına zarar vermeden, doğal kaynaklar korunarak, izlenebilirlik ve sürdürülebilirlik ilkeleriyle yürütüldüğünü Tarım ve Orman Bakanlığı yetkili KSK'larınca denetimle belgeleyen ulusal sertifikasyon programıdır. Türkiye'de 2004 yılında yasal zemin kurulmuş, 2010 yönetmeliğiyle güncel şeklini almıştır. Sistem GLOBALG.A.P.'den esinlenmiş olup bitkisel üretimden su ürünleri yetiştiriciliğine geniş tarımsal yelpazeyi kapsar. İhracat perspektifinden pratik değeri şu şekilde çalışır: AB'ye yönelik ihracatta GLOBALG.A.P. zorunlu giriş biletiyken İTU, üreticinin kayıt-izlenebilirlik altyapısını kurmuş olduğunun kanıtı ve GLOBALG.A.P. sürecinin hazırlık zeminidir. Körfez, Rusya ve Orta Asya pazarlarında ise İTU belgesi tek başına anlamlı güven katmanı taşır. Türkiye'nin ihracat teşvik programları (UR-GE, HİSER) çerçevesinde sektörel desteklerde İTU belgeli üreticiler öncelikli konumdadır.
Hangi sektörleri ilgilendirir?
Süreç adımları
- Üretim alanı ve ürün grubunun tespiti; Bakanlık yetkili KSK listesinden kuruluş seçimi
- KSK'ya başvuru ve sözleşme imzalanması
- Üretim alanında risk değerlendirmesi ve kayıt altyapısının kurulması (tarla defteri, ilaç kayıtları, sulama kayıtları)
- KSK tarafından yerinde kontrol denetimi (üretim sürecinde)
- Hasat-işleme aşamasında son denetim ve analiz sonuçları değerlendirmesi
- İTU belgesinin düzenlenmesi; yıllık yenileme takvimi
İlgili Hizmetler & Bloglar
İyi Tarım Uygulamaları Belgesi Hakkında
Hayır; işletme kapsamı tanımlanarak birden fazla ürün grubu aynı başvuruda ele alınabilir. KSK ile kapsam netleştirilerek başvuru yapılır.
Türkiye: zorunlu — Tarım ve Orman Bakanlığı'nın İyi Tarım Uygulamaları Hakkında Yönetmeliği (27778 sayılı RG) kapsamındaki ürünlerde yurt içi pazarda ve belirli ihracat programlarında İTU belgesi zorunludur; belge Bakanlık yetkili KSK'lar aracılığıyla düzenlenir.. Avrupa Birliği: avantaj sağlayan — AB perakendeleri GLOBALG.A.P. ister; Türk İTU belgesi GLOBALG.A.P. eşdeğeri sayılmaz ancak üretici İTU altyapısı GLOBALG.A.P. sürecini hızlandırır ve tarımsal yeterliliğin teknik kanıtı olarak ihracat dosyasını güçlendirir.. Orta Doğu / Körfez / Rusya: avantaj sağlayan — Bu pazarlarda İTU belgesi tarımsal ürünlerde üretim güvencesi olarak alıcı dosyalarına girer; sertifikasız ürüne kıyasla güven avantajı sağlar..
Evet. 5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar kapsamında belge alım ve yenileme giderleri %50 oranında, 19.728.672 ₺ üst limite kadar desteklenir. Belge alım ve yenileme giderleri DYS üzerinden İBGS'ye başvuruyla desteklenir. Başvuru süresi belge tarihinden itibaren 6 aydır.
Tipik süreç 2–4 ay (başvuru, yerinde denetim ve belgelendirme) sürer. Maliyet ürün grubuna ve kapsamına göre KSK ücret tarifesine göre (Bakanlık onaylı; işletme büyüklüğüne göre değişir) aralığında değişir; destek kapsamındaysa bu giderin %50'si geri alınabilir.
- Son güncelleme: 16 Eylül 2026 · Mevzuat versiyonu: EK-1/B v26.06.2026
- Kaynaklar: 5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar · Pazara Giriş Belgesi Desteğine İlişkin Genelge (Ticaret Bakanlığı) · Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş Kontrol ve Sertifikasyon Kuruluşları (KSK) resmî dokümantasyonu
- Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki hüküm niteliği taşımaz. Firmanıza özel değerlendirme için ön görüşme planlayabilirsiniz.
