Ukrayna Tıbbi Cihaz İhracatı 2026: Pazar Yapısı, Rakipler, Ürün Fırsatları, İthalat Prosedürü ve Alıcıya Ulaşma Rehberi
Baz Girişim
Ukrayna Tıbbi Cihaz İhracatı 2026: Pazar Yapısı, Rakipler, Ürün Fırsatları, İthalat Prosedürü ve Alıcıya Ulaşma Rehberi
Ukrayna'ya tıbbi cihaz ihracatı, Türk üreticiler için savaş koşullarında bile büyüyen ve yeniden inşa sürecinde milyarlarca dolarlık yatırım bekleyen bir sağlık pazarına girmek demektir. Ukrayna 2025'te yalnızca Almanya'dan 185,8 milyon dolar, Polonya'dan 113,3 milyon dolar ve Hollanda'dan 87,3 milyon dolarlık tıbbi cihaz ithal etti. Türkiye'den ithalat ise 7,1 milyon dolarda kaldı. TÜİK/Trade Map verisine göre Türkiye'nin Ukrayna'ya medikal ihracatı 2024'te 14 milyon dolarla zirve yaptı, 2025'te %32 düşüşle 9,5 milyon dolara geriledi.
Kısacası Ukrayna'da Türkiye'nin sorunu talep eksikliği değil, kanal ve belge eksikliği. Ukrayna'nın en çok ithal ettiği 10 tıbbi cihaz kaleminin hiçbirinde Türkiye'nin payı %2'yi geçmiyor; MR cihazında sıfır. Buna karşın Türkiye'nin güçlü olduğu alanlar tam da Ukrayna'nın talebinin patladığı alanlar: ortopedik cihazlar, hastane mobilyası, kateter ve kanül, implante edilebilir cihazlar, sarf malzemeleri. 2025'te vücudun yapay parçaları ihracatımız 10 kat, diş hekimliği cihazları ihracatımız 8 kat arttı.
Bu yazı, T.C. Kiev Ticaret Müşavirliği'nin 12 Haziran 2026 tarihli Ukrayna Tıbbi Cihazlar ve Medikal Malzemeler Sektörü Pazar Araştırması Raporu'na dayanır. Rapordaki Trade Map verileri, BAZ Girişim tarafından ürün önceliklendirmesi ve kanal stratejisi açısından yeniden yorumlanmıştır. Amaç; Ukrayna'ya medikal ürün satmak isteyen Türk üreticilere hangi ürün grubunda, hangi uygunluk ve belgelerle, hangi kanalla ilerleyeceklerini gösteren uygulanabilir bir çerçeve sunmaktır.
Ukrayna Tıbbi Cihaz Pazarı Nasıl Bir Yapıya Sahip?
Ukrayna tıbbi cihaz pazarı; ileri teknolojide tamamen ithalata bağımlı, kamu alımlarının Prozorro elektronik ihale sistemi üzerinden yürütüldüğü, savaş nedeniyle rehabilitasyon ve travma tedavisi talebinin öne çıktığı ve teknik mevzuatı AB'ye uyumlanmış bir yapıya sahiptir. 2024'te medikal ürün pazarı yaklaşık 16,2 milyar Grivna (yaklaşık 400 milyon dolar), ortopedik implant pazarı ise 2,5 milyar Grivna (yaklaşık 60 milyon dolar) seviyesine ulaştı.
Türkiye'nin Ukrayna'ya medikal ihracatı (Trade Map, 2025)
9,5 milyon $ (-%32)
Yerli üretim
Düşük ve orta teknoloji: sarf, cerrahi alet, rehabilitasyon, hasta mobilyası
İthalata bağımlı alanlar
MR, BT, robotik cerrahi, ileri görüntüleme, implantlar
Kamu alım kanalı
Prozorro elektronik ihale sistemi
Gümrük vergisi
Ürün bazında; birçok kalemde düşük veya sıfır
KDV
Genel %20; uygunluğu belgelenmiş tıbbi cihazlarda %7
Türkiye ile ticaret anlaşması
STA 3 Şubat 2022'de imzalandı; Ukrayna onayı bekleniyor, henüz yürürlükte değil
Teknik mevzuat
753, 754 ve 755 sayılı Teknik Regülasyonlar (AB uyumlu)
Lojistik
Hava sahası kapalı; karayolu 4–6 gün (Bulgaristan–Romanya, Moldova)
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği, Ukrayna Tıbbi Cihazlar ve Medikal Malzemeler Sektörü Pazar Araştırması Raporu (Haziran 2026); Trade Map. Türkiye ihracat ve Ukrayna ithalat rakamları arasındaki fark, iki ülkenin kayıt yöntemlerinden kaynaklanmaktadır.
Türk ihracatçı için en önemli nokta şu: Ukrayna'da alıcı artık yalnızca fiyat değil, toplam sahip olma maliyeti ve servis sürekliliği soruyor. Savaş; hızlı teslimat, yedek parça ve teknik destek kapasitesini satın alma kararının merkezine taşıdı. Yerli üreticiler (Utasco, Viola, Medica, Ecobint gibi) sarf malzemesi, hasta yatağı ve temel elektronik cihazda güçlü; bu nedenle Ukrayna stratejisi, yerli üretimin zayıf olduğu orta-üst segment ürünlere ve servis vaadiyle birlikte kurulmalı.
Ukrayna Tıbbi Cihazı Hangi Ülkelerden İthal Ediyor?
Ukrayna'nın tıbbi cihaz ithalatı AB ülkelerinde yoğunlaşıyor. Almanya, Polonya ve Hollanda ilk üç sırada; Çin dördüncü sırada düşük fiyatlı segmentle rekabet ediyor. Türkiye ise 7,1 milyon dolarla ilk 10'un çok gerisinde.
Sıra
Ülke
İthalat (milyon $, 2025)
Miktar (ton)
Ana Güç Alanı
1
Almanya
185,8
1.216
Görüntüleme, anestezi, endoskopi, implant (Siemens, Dräger, Karl Storz, B. Braun)
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu (Trade Map, 2025)
Tablodaki kritik nokta miktar sütununda. Çin 4.106 tonla hacimde açık ara lider ama değerde dördüncü; Almanya 1.216 tonla değerde birinci. Türkiye 412 tonla Hollanda'dan fazla ton gönderiyor ama değeri Hollanda'nın on ikide biri. Bu, Türk ürününün Ukrayna'da düşük değerli sarf ve mobilya segmentinde konumlandığını gösteriyor.
Sık yapılan hata şudur: Firma, Ukrayna'yı "savaş var, ne gönderirsen alırlar" diye düşünür ve CE belgesi olmadan, Ukraynaca etiketi olmadan ürün gönderir. Oysa pazar, AB'nin DCFTA kapsamında teknik mevzuatını AB'ye uyumlamış durumda ve alıcılar CE, ISO 13485 ve teknik dosya istiyor. Doğru yaklaşım, önce kendi GTİP'inizde Ukrayna'nın ithalat büyüklüğünü ve tedarikçi dağılımını görmek, ardından AB'li rakibe karşı fiyat-kalite ve servis avantajınızı netleştirmektir.
Türkiye'nin Ukrayna Tıbbi Cihaz Pazarındaki Konumu Nedir?
Türkiye, Ukrayna'nın en çok ithal ettiği 10 tıbbi cihaz kaleminin tamamında %2'nin altında pay alıyor. En yüksek payımız kateter, kanül ve iğnelerde (%1,8) ve implante edilebilir cihazlarda (%1,4).
GTİP
Ürün
Ukrayna İthalatı 2025 (milyon $)
Türkiye'den (bin $)
Türkiye Payı
901890
Tıp ve cerrahide kullanılan diğer alet ve cihazlar
159,1
831
%0,5
902139
Vücudun yapay parçaları (diş ve eklem hariç)
72,0
365
%0,5
901839
İğne, kateter, kanül
55,9
1.024
%1,8
902214
Tıbbi X-ışını cihazları
49,4
13
%0,0
902131
Ortopedik yapay eklemler
46,6
78
%0,2
902129
Diş bağlantı parçaları
40,6
156
%0,4
901849
Diş hekimliği alet ve cihazları
38,8
152
%0,4
901813
MR cihazları
30,8
0
–
902190
İmplante edilebilir diğer cihazlar
24,6
352
%1,4
902789
Fiziksel ve kimyasal analiz cihazları
23,9
78
%0,3
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu (Trade Map, 2025)
Bu tablodan iki sonuç çıkıyor. Birincisi, Ukrayna'nın en büyük ithalat kalemleri cerrahi alet, implant, kateter ve görüntüleme; bunların ilk üçü Türk medikal sanayisinin ihracatta zaten güçlü olduğu alanlar. İkincisi, Türkiye'nin Ukrayna'daki payı, Türkiye'nin AB'ye ihracatındaki payıyla kıyaslanamayacak kadar düşük; yani sorun ürün değil, Ukrayna'ya özel uygunluk, temsilci ve ihale altyapısının kurulmamış olması.
Türkiye'nin Ukrayna'ya Tıbbi Cihaz İhracatı Nasıl Değişiyor?
Türkiye'nin Ukrayna'ya medikal ihracatı 2024'te 14 milyon dolarla zirve yaptı, 2025'te %32 düşüşle 9,5 milyon dolara geriledi. Ancak düşüş ürünler arasında eşit dağılmadı: Cerrahi alet ve yapışkanlı pansuman sert düştü, implant ve diş hekimliği ürünleri katlanarak büyüdü.
GTİP
Ürün
2023
2024
2025
2024–2025
940290
Ameliyat ve muayene masaları, tıbbi mobilya
1.597
2.141
1.909
-%11
901890
Tıp ve cerrahide kullanılan diğer alet ve cihazlar
2.082
3.894
1.427
-%63
901839
İğne, kateter, kanül
1.073
1.122
1.153
+%3
902110
Ortopedik cihazlar ve kırık tedavi cihazları
1.218
1.243
1.114
-%10
902139
Vücudun yapay parçaları
341
82
883
+%977
902190
İmplante edilebilir diğer cihazlar
312
603
779
+%29
300510
Yapışkanlı pansuman malzemeleri
534
1.337
647
-%52
901920
Oksijen ve solunum terapi cihazları
1.665
174
292
+%68
901849
Diş hekimliği alet ve cihazları
3
13
110
+%746
902129
Diş bağlantı parçaları
134
37
68
+%84
Medikal cihaz ve tıbbi ürün toplamı
10.729
14.006
9.489
-%32
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu (Trade Map). Değerler bin $.
Bu tablodan iki sonuç çıkıyor. Birincisi, 2025'teki kaybın büyük kısmı tek bir kalemden geliyor: Cerrahi alet ihracatı 3,9 milyon dolardan 1,4 milyon dolara düştü. Bu kalem 2024'te muhtemelen tek seferlik bir hastane projesi veya yardım sevkiyatıyla şişmişti; 2025'te normale döndü. İkincisi, implant, yapay parça ve diş hekimliği ürünleri istikrarlı büyüyor; bunlar savaş sonrası rehabilitasyon ve travma tedavisinin doğrudan talep ettiği ürünler.
Pratik sonuç şu: Ukrayna'da Türk medikal sanayisinin sürdürülebilir büyüme alanı tek seferlik yardım sevkiyatı değil; ortopedik implant ve protez, rehabilitasyon ekipmanı, kateter-kanül, hastane mobilyası ve diş hekimliği ürünlerinde Prozorro ihalelerine erişebilen bir distribütörle kurulmuş kalıcı tedarik ilişkisi.
Ukrayna'da Hangi Tıbbi Cihaz Ürünlerinde Fırsat Var?
Ukrayna'da Türk üreticiler için fırsat, üç alanda yoğunlaşıyor: savaş yaralanmalarının yarattığı rehabilitasyon, ortopedi ve protez talebi; hasar gören hastanelerin yeniden donatılması; ve enerji kesintilerine dayanıklı, düşük tüketimli cihaz ihtiyacı. Rapor verilerini birleştirerek BAZ Girişim olarak ürünleri dört gruba ayırıyoruz:
Toplam 165 milyon $'ı aşan ithalat; implant pazarı ~60 milyon $; yapay parça ihracatımız 2025'te +%977
Birincil hedef
Rehabilitasyon ve fizik tedavi ekipmanı (901910 ve ilgili)
Raporun en öne çıkardığı segment; Lviv, Vinnıtsya, Ternopil'de yeni rehabilitasyon merkezleri; Karadeniz Medica örneği
Birincil hedef
Kateter, kanül, iğne, infüzyon setleri (901839)
56 milyon $'lık pazar; Türkiye payı %1,8 ile en yüksek olduğumuz kalem; TMT Ukraine örneği
Birincil hedef
Hastane mobilyası, ameliyat masası, hasta yatağı (940290)
Yeniden inşa talebi; 2024'te 2,1 milyon $'la en büyük ihracat kalemimiz; yerli üretimle (Viola) fiyat rekabeti var
Büyüme
Diş hekimliği cihaz ve bağlantı parçaları (901849, 902129)
80 milyon $'lık pazar; ihracatımız 2025'te +%746 ve +%84; Dental-Ukraine fuarı
Büyüme
Hasta monitörü, ventilatör, oksijen ve solunum terapi cihazı (901920)
Yoğun bakım modernizasyonu; enerji verimli ve mobil sistem talebi
Büyüme
Medikal gaz sistemleri ve hastane altyapısı
Megasan 2018'den beri iştirakiyle pazarda; hastane yeniden inşa projeleri
Büyüme
Tek kullanımlık sarf ve pansuman (300510, 300590)
Hacim var ama yerli üretim (Ecobint, Diamant Farm) ve Çin fiyat baskısı yüksek
Savun
Cerrahi el aletleri (901890)
159 milyon $'lık en büyük kalem ama Almanya ve Polonya hâkim; ihracatımız 2025'te -%63
Zorlu
MR, BT, X-ışını, anjiyografi (901813, 902214)
Siemens, GE, Philips, Fujifilm; doğrudan temsilcilik ve servis ağı olmadan giriş gerçekçi değil
Zorlu
Laboratuvar diagnostik ve reaktif (902789, 902730)
Roche ve AB markaları; cihaz-reaktif bağımlılığı
Kaynak: BAZ Girişim değerlendirmesi, Kiev Ticaret Müşavirliği raporu verileri temel alınarak
Bu tablodan üç sonuç çıkıyor:
Ortopedi ve rehabilitasyon en sağlam alan: Rapor, savaş nedeniyle protez, ortopedik implant, rehabilitasyon ekipmanı ve mobil sağlık sistemlerine olan talebin belirgin biçimde arttığını ve uluslararası donörlerin bu alana fon ayırdığını vurguluyor. Türkiye'nin bu kalemlerdeki ihracatı zaten yükselişte.
Enerji dayanıklılığı satış argümanı: Enerji altyapısındaki saldırılar nedeniyle alıcılar düşük tüketimli, bataryalı ve kesintili çalışmaya uygun cihaz arıyor. Türk üreticinin teklifinde enerji tüketimi ve UPS uyumu açıkça yazılmalı.
Görüntüleme ve diagnostikte servis ağı olmadan girilmez: MR, BT ve laboratuvar analiz cihazlarında küresel markalar 50'den fazla markayı temsil eden distribütörlerle, kurulum ve eğitim hizmetiyle çalışıyor. Bu segmentte Türk firması ancak bir Ukraynalı servis ortağıyla kamu ihalesine girebilir.
Ukrayna Tıbbi Cihaz Pazarında Kimler İçin Fırsat Var, Kimler Zorlanır?
Ukrayna, CE ve ISO 13485 belgesine sahip, Ukrayna'da yetkili temsilci atayabilen, Ukraynaca teknik dosya ve etiket hazırlayabilen ve Prozorro ihalelerine yerel distribütörle girebilen Türk üreticisi için büyük bir pazar. Belgesiz, temsilcisiz ve "ürünü gönderelim, gerisini ithalatçı halleder" diyen firma için ise riskli.
✓ Bu pazar için uygun
✕ Bu pazarı zorlamamalı
Ortopedik implant, protez, rehabilitasyon ekipmanı ve kateter-kanül üreten, CE ve ISO 13485 belgeli firmalar
CE belgesi veya teknik dosyası olmayan üreticiler
Hastane mobilyası ve yoğun bakım ekipmanında orta-üst segment kalite sunabilen firmalar
Yalnızca fiyatla rekabet etmeyi planlayanlar; Çin bu segmenti tutuyor
Ukrayna'da yetkili temsilci atayabilen ve Ukraynaca etiket-kılavuz üretebilenler
Ukraynaca belge hazırlama kapasitesi olmayanlar
Yerel distribütör üzerinden servis, yedek parça ve eğitim verebilenler
Satış sonrası destek olmadan görüntüleme veya yoğun bakım cihazı satmayı düşünenler
Prozorro ihalelerini ve uluslararası finansmanlı sağlık projelerini düzenli takip edebilenler
Tek seferlik yardım sevkiyatından sonra pazarı terk edenler
Karayolu lojistiğinde 4–6 günlük teslimat avantajını fiyatlamaya yansıtabilenler
Kur ve ödeme riskini yönetmeden açık hesap çalışmayı planlayanlar
Sık yapılan hata şudur: Firma, CE belgesinin Ukrayna'da yeterli olduğunu varsayar. Oysa rapor açıkça belirtiyor: CE işareti tek başına Ukrayna pazarına giriş için yeterli kabul edilmiyor; ürünün 753 sayılı Teknik Regülasyon kapsamında uygunluk değerlendirmesinden geçmesi, Ukrayna uygunluk işareti taşıması ve Ukrayna'da yerleşik bir yetkili temsilci atanması gerekiyor. Doğru yaklaşım, CE teknik dosyasını Ukrayna uygunluk değerlendirmesi için destekleyici belge olarak kullanmak ve süreci sevkiyattan aylar önce distribütörle birlikte başlatmaktır.
Ukrayna'da Hangi Şehirler Hedeflenmeli?
Ukrayna'da tıbbi cihaz talebi Kiev'de yoğunlaşıyor; Sağlık Bakanlığı, büyük hastaneler, ithalatçılar ve uygunluk değerlendirme kuruluşlarının çoğu başkentte. Lviv savaş döneminin en hızlı büyüyen rehabilitasyon merkezi, Dnipro askeri sağlık ve travma merkezi, Odesa ise Türkiye için lojistik giriş kapısı.
Şehir / Bölge
Rol
Talep Profili
Uygun Kanal
Kiev
Başkent; Sağlık Bakanlığı, kamu ve özel hastane zincirleri, ithalatçılar, sertifikasyon kuruluşları
Tüm ürün grupları; kayıt ve uygunluk süreçleri
Distribütörler, Prozorro, yetkili temsilci
Lviv
Batı; AB sınırına yakın; en hızlı büyüyen sağlık ve rehabilitasyon merkezi
Rehabilitasyon, protez, ortopedi, dental
Uluslararası yardım kuruluşları, rehabilitasyon merkezleri, Dental-Ukraine fuarı
Dnipro
Doğu; askeri sağlık ve travma tedavi merkezi; sertifikasyon kuruluşları
Travma cerrahisi, implant, yoğun bakım, kan ürünleri ekipmanı
Askeri hastaneler, kamu ihaleleri
Odesa
Karadeniz limanı; Türkiye ile en kolay lojistik bağlantı
Distribütör depoları, sarf ve ekipman girişi
İthalatçı ve lojistik firmaları
Harkiv
Ağır hasarlı sanayi ve sağlık merkezi
Uzun vadeli yeniden inşa yatırımları
Uluslararası finansmanlı projeler
Vinnıtsya, Ternopil
Merkez ve batı; görece güvenli; yeni özel klinik yatırımları
Özel klinik ekipmanı, rehabilitasyon
Özel hastane zincirleri, distribütörler
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu
Kiev ilk hedef; uygunluk değerlendirme kuruluşları, Sağlık Bakanlığı ve büyük distribütörlerin tamamı burada. Lviv ise rehabilitasyon ve protez satmak isteyen firmalar için ayrı bir fırsat; uluslararası yardım kuruluşları ve yabancı yatırımcılar operasyonlarını buradan yürütüyor. Odesa, karayolu ve Ro-Ro bağlantısı sayesinde Türk firmaları için depo ve dağıtım üssü olarak değerlendirilmeli.
Ukrayna'ya Tıbbi Cihaz İhracatında Gümrük Vergisi ve KDV Ne Kadar?
Ukrayna'da tıbbi cihaz ithalatında gümrük vergisi ürün bazında değişiyor ve birçok kalemde düşük veya sıfır. Genel KDV oranı %20; ancak teknik düzenlemelere uygunluğu belgelenmiş tıbbi cihazlarda %7 indirimli KDV uygulanıyor. Türkiye–Ukrayna STA 3 Şubat 2022'de imzalandı, Türkiye'de onaylandı, Ukrayna Parlamentosu'nun onayı bekleniyor ve henüz yürürlükte değil.
Kalem
Uygulama
Gümrük vergisi
GTİP bazında; birçok tıbbi cihazda düşük veya sıfır
KDV (genel)
%20
KDV (uygunluğu belgelenmiş tıbbi cihaz)
%7
ÖTV
Uygulanmıyor
Anti-damping ve ek vergi
Rapor tarihi itibarıyla sektörde yok
Türkiye–Ukrayna STA
3 Şubat 2022'de imzalandı; Ukrayna onayı bekleniyor; yürürlükte değil
Ukrayna–AB DCFTA
1 Ocak 2016'dan beri yürürlükte; AB ürünlerine tarife avantajı ve mevzuat uyumu
Diğer STA'lar
Birleşik Krallık, Kanada, EFTA, İsrail, Gürcistan, Moldova, Azerbaycan, Özbekistan
Tercihli menşe belgesi (STA yürürlüğe girince)
EUR.1 veya onaylanmış ihracatçı fatura beyanı; doğrudan nakliyat belgesi (CMR, konşimento)
E-ticaret muafiyeti
Bireysel gönderilerde 150 Avro'ya kadar gümrük ve KDV muafiyeti
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu
Rekabet açısından bu tablo şu anlama geliyor: AB ürünleri DCFTA sayesinde hem tarife avantajına hem de mevzuat uyumuna sahip; Türk ürünü STA yürürlüğe girene kadar bu avantajdan yoksun. Buna karşılık %7 KDV, uygunluk değerlendirmesini tamamlamış her ürün için geçerli; yani Ukrayna uygunluk işareti almak yalnızca pazara giriş şartı değil, %13 puanlık bir fiyat avantajı. GTİP bazlı güncel vergi oranı için Ticaret Bakanlığı'nın "Müşavire Danışın" sistemi üzerinden Kiev Ticaret Müşavirliği'ne başvurulabilir.
Ukrayna'ya Tıbbi Cihaz İhracatında Hangi Kayıtlar ve Belgeler Gerekli?
Ukrayna'ya tıbbi cihaz ihracatında dört katmanlı bir uyum süreci var: ürün sınıflandırması ve uygunluk değerlendirmesi, yetkili temsilci ataması, Ukraynaca etiket ve kullanım kılavuzu, ve sevkiyat belgeleri. Bu katmanlardan biri eksikse ürün gümrükte bekliyor veya piyasa gözetiminde geri çağrılıyor.
1. Ürün sınıflandırması:
Ürünün "tıbbi cihaz", "in vitro tanı cihazı", "aktif implante edilebilir cihaz", "ilaç", "biyosidal ürün" veya "kişisel koruyucu donanım" olarak hangi kategoriye girdiği ithalat rejimini tamamen değiştiriyor.
GTİP kodu doğru belirlenmeli; gümrük vergisi, KDV oranı ve teknik belge gereklilikleri buna bağlı.
2. Uygunluk değerlendirmesi (753, 754, 755 sayılı Teknik Regülasyonlar):
Ürün risk sınıfına göre uygunluk değerlendirmesi yapılmalı, uygunluk beyanı hazırlanmalı ve gerekli hallerde Ukrayna'da yetkilendirilmiş uygunluk değerlendirme kuruluşundan belge alınmalı.
CE işareti tek başına yeterli değil; teknik dosya, test raporları ve ISO 13485 belgesi destekleyici belge olarak kullanılıyor.
Ukrayna uygunluk işareti ürün, ambalaj veya kullanım kılavuzu üzerinde yer almalı; kuruluş dahil olduysa kimlik numarasıyla birlikte.
3. Yetkili temsilci:
Ukrayna'da yerleşik olmayan üreticiler Ukrayna'da mukim bir yetkili temsilci atamak zorunda.
Temsilci; teknik dosyanın saklanması, piyasa gözetimi makamlarıyla iletişim, düzeltici faaliyet ve geri çağırma süreçlerinden sorumlu.
4. Etiket ve kullanım kılavuzu (Ukraynaca zorunlu):
Üretici adı ve adresi, yetkili temsilci adı ve adresi, ürün tanımı, lot veya seri numarası, son kullanma tarihi, "Steril" ibaresi ve sterilizasyon yöntemi, tek kullanımlık işareti, saklama koşulları, uyarılar.
Etiketleme, ithalat işlemleri tamamlanmadan yani serbest dolaşıma girişten önce yapılmış olmalı.
DSTU ISO 15223-1 sembolleri kullanılarak metin miktarı azaltılabilir.
5. Sevkiyat belgeleri:
Ticari fatura, çeki listesi, taşıma belgesi (CMR veya konşimento), sözleşme, menşe belgesi, gerekli hallerde sigorta belgesi
Radyasyon yayan cihaz, tanı kiti, dezenfektan ve biyolojik materyal içeren ürünlerde ilave izin veya kayıt
6. Sevk öncesi inceleme:
Yasal zorunluluk yok; ancak kamu ihaleleri, uluslararası finansmanlı projeler ve yüksek değerli ekipmanda sözleşme şartı olarak istenebiliyor (SGS, Bureau Veritas, Cotecna).
Sık yapılan hata şudur: Firma, Ukraynaca etiketi ürün Ukrayna'ya girdikten sonra distribütörün yapıştıracağını varsayar. Oysa Ukrayna Gümrük Servisi'nin Müşavirliğe ilettiği bilgiye göre etiketleme gümrük işlemleri tamamlanmadan önce yapılmış olmalı. Doğru yaklaşım, Ukraynaca etiketi üretim hattında basmak ve yetkili temsilci bilgisini etikete eklemektir.
Türkiye'den Ukrayna'ya tıbbi cihaz sevkiyatı karayoluyla yapılıyor. Savaş nedeniyle Ukrayna hava sahası sivil uçuşlara kapalı; hava kargo fiilen kullanılamıyor. Karayolu teslimat süresi güzergâh ve sınır yoğunluğuna bağlı olarak 4–6 gün.
Güzergâh / Mod
Rol
Not
Karayolu – Bulgaristan–Romanya
Ana güzergâh
4–6 gün; sınır kapılarında yoğunluk sürelere eklenebilir
Karayolu – Moldova
Alternatif güzergâh
Odesa ve güney Ukrayna için
Ro-Ro destekli karayolu
Karadeniz üzerinden
Lojistik maliyeti ve süreyi dengeler
Hava kargo
Kullanılamıyor
Hava sahası kapalı
Yurt içi dağıtım
Nova Poşta (13.000+ şube), Meest, Ukrpoşta
Fulfillment ve son kilometre; savaşa rağmen faal
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu
Lojistik tarafında Türkiye'nin 4–6 günlük teslimat süresi, Almanya veya Çin'e karşı somut bir rekabet avantajı. Ancak güvenlik tedbirleri nedeniyle sigorta maliyetleri ve sınır geçiş süreleri dönemsel olarak artabiliyor; teklifte teslim süresi "sınır yoğunluğuna bağlı" ifadesiyle verilmeli ve nakliye sigortası savaş riski kapsamıyla alınmalı.
Ukrayna'da Tıbbi Cihaz Nasıl Satılır? Dağıtım Kanalları Neler?
Ukrayna'da tıbbi cihaz satışının ana kanalı Prozorro üzerinden yürütülen kamu alımları ve bu ihalelere giren yerel distribütörler. Özel hastane zincirleri doğrudan distribütör veya ithalatçıyla çalışıyor; eczane zincirleri sarf ve ev tipi sağlık ürünlerini dağıtıyor. Türk üreticinin kendi başına ihaleye girmesi mümkün ama Ukrayna'da kayıtlı temsilci veya distribütörle girmek belgeleme, servis ve ihale takibi açısından büyük avantaj sağlıyor.
Kanal
Başlıca Oyuncular
Türk Firması İçin Yaklaşım
Kamu alımları
Prozorro ve akredite elektronik ihale platformları; kamu hastaneleri, belediye sağlık kurumları, askeri hastaneler, rehabilitasyon merkezleri
En büyük hacim; akredite platforma kayıt; yerel distribütörle teklif; Ukraynaca şartname dosyası
Medikal distribütörler
50'den fazla markayı temsil eden, servis ve eğitim veren büyük distribütörler
Ana giriş kanalı; servis ve yedek parça sorumluluğunu paylaşan sözleşme
Özel hastane zincirleri
Büyük şehirlerdeki özel sağlık kuruluşları ve laboratuvarlar
Modern cihaz ve sarf için doğrudan görüşme; demo ve klinik eğitim
Eczane zincirleri
Ulusal eczane ağları
Pansuman, test kiti, ortopedik destek, ev tipi cihaz
Uluslararası finansmanlı projeler
Donör kuruluşlar, yardım programları, yeniden inşa projeleri
Proje tedarikçisi veya teknoloji ortağı olarak konumlanma; sevk öncesi inceleme şartına hazırlık
E-ticaret
Rozetka, Prom.ua (B2B ve B2C)
Tansiyon ölçer, termometre, ortopedik destek, rehabilitasyon ekipmanı gibi düşük riskli ürünler; 150 Avro muafiyeti
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu
Pazarlama tarafında Ukrayna'nın kendine özgü bir dijital yapısı var. Telegram, savaş döneminde hem haber hem kurumsal duyuru kanalı olarak en etkili platform; B2B iletişimde Facebook ve LinkedIn, tüketici ürünlerinde Instagram, YouTube ve TikTok öne çıkıyor. Rapor, özellikle ileri teknoloji cihazlarda sağlık personeline yönelik klinik ve teknik eğitimin satın alma kararını doğrudan etkilediğini vurguluyor; webinar, dijital katalog ve demo sunumu Ukrayna'da standart tanıtım araçları.
BAZ Girişim olarak medikal üreticiler için yürüttüğümüz pazar araştırmalarında Ukrayna'daki aday alıcıları dört gruba ayırıyoruz: Prozorro ihalelerine giren medikal distribütörler, özel hastane ve klinik zincirleri, rehabilitasyon merkezleri ve uluslararası finansmanlı sağlık projeleri. Her grup için teklif dili farklı. Distribütöre uygunluk dosyası, yetkili temsilci modeli ve servis eğitimi; özel hastaneye demo ve klinik referans; rehabilitasyon merkezine ürün gamı ve hızlı teslimat; donör projesine ise sevk öncesi inceleme ve uluslararası referans öne çıkıyor. Ardından bu kişilere Ukraynaca ve İngilizce içerikle, LinkedIn ve Telegram üzerinden sistematik B2B erişim kuruyor, fuar görüşmeleriyle destekliyoruz.
Ukrayna Tıbbi Cihaz Alıcılarıyla Hangi Fuarlarda Buluşulur?
Ukrayna'nın medikal sektördeki ana fuarı Health; her yıl sonbaharda Kiev Uluslararası Fuar Merkezi'nde LABExpo ve International Dental Forum ile eş zamanlı düzenleniyor. 2026 edisyonu 30 Eylül–2 Ekim'de yapıldı. Önümüzdeki haftalarda Kiev'de Health and Longevity, Lviv'de ise Dental-Ukraine fuarları var.
Fuar
Şehir
Tarih
Odak
Health
Kiev – Uluslararası Fuar Merkezi
Her yıl sonbahar (2026: 30 Eylül–2 Ekim)
Ukrayna'nın en büyük medikal fuarı; ekipman, laboratuvar, dijital sağlık
LABExpo
Kiev – Uluslararası Fuar Merkezi
Health ile eş zamanlı
Laboratuvar ekipmanı ve tıbbi laboratuvar kurulumu
International Dental Forum
Kiev – Uluslararası Fuar Merkezi
Health ile eş zamanlı
Dişçilik ekipman ve teknolojileri
Health and Longevity Exhibition
Kiev – Sinema Evi
15–17 Ekim 2026
Sağlık sistemleri ve sağlıklı yaşam
Dental-Ukraine
Lviv – Sanat Sarayı
21–23 Ekim 2026
Diş hekimliği ekipman, malzeme ve teknolojileri
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu. Bu fuarlar için Türkiye milli katılım organizasyonu bulunmamaktadır; güncel tarihler resmi sitelerden teyit edilmelidir.
Rapor, Ukrayna'da satın alma kararlarında yüz yüze temas, demo ve klinik eğitimin belirleyici olduğunu vurguluyor. Health fuarına ziyaretçi olarak gitmek, hem AB'li ve Çinli rakiplerin fiyat seviyesini görmek hem de Prozorro'ya giren distribütörlerle tanışmak için en verimli yol. Bireysel fuar katılımları Ticaret Bakanlığı yurt dışı fuar desteklerinden yararlanabilir.
Ukrayna'da Hangi Kurum ve Derneklerle Temas Kurulmalı?
Ukrayna'da yalnızca yerli tıbbi cihaz üreticilerini temsil eden güçlü bir çatı kuruluş yok; sektör, üretici-ithalatçı-distribütörleri bir araya getiren AMOMD ile ticaret odalarının sağlık komiteleri bünyesinde temsil ediliyor. Kiev Ticaret Müşavirliği raporunda öne çıkan kuruluşlar:
Kuruluş
Rol
Web
AMOMD – Tıbbi Cihaz Piyasa Operatörleri Derneği
Üretici, ithalatçı ve distribütörler; mevzuat geliştirme
amomd.com
Ukrayna Ticaret ve Sanayi Odası – Sağlık ve Eczacılık Komitesi
İhracat-ithalat süreçlerinde destek
ucci.org.ua
Amerikan Ticaret Odası Ukrayna – Sağlık Komitesi
Uluslararası ve yerli şirketler; mevzuat uyumu
chamber.ua
Avrupa İş Birliği (EBA) – Sağlık Komitesi
AB standartlarına uyum süreci
eba.com.ua
Ukrayna Sağlık Koruma Bakanlığı (MOZ)
Düzenleyici otorite
moz.gov.ua
Prozorro
Kamu ihaleleri
prozorro.gov.ua
T.C. Kiev Ticaret Müşavirliği
GTİP bazlı ithalatçı listesi, vergi ve mevzuat bilgisi
musaviredanisin.ticaret.gov.tr
Kaynak: Kiev Ticaret Müşavirliği raporu
İthalatçı araştırması için Ukrayna'da sektör bazlı açık bir ithalatçı veri tabanı bulunmuyor. Rapor, ihraç edilmesi planlanan ürünlerin GTİP kodlarının "Müşavire Danışın" sistemi üzerinden iletilmesi halinde Kiev Ticaret Müşavirliği'nin ilgili Ukraynalı ithalatçı listelerini paylaşabildiğini belirtiyor. AMOMD üyeleri ise distribütör adayı listesine en yakın kaynak.
Ukrayna Tıbbi Cihaz Pazarında Fırsatlar ve Riskler Neler?
En büyük fırsat, sağlık sisteminin yeniden inşa ihtiyacının önümüzdeki on yıl için milyarlarca dolar düzeyinde olduğu, ileri teknolojide tamamen ithalatçı, rehabilitasyon ve ortopedi talebinin yapısal olarak yüksek olduğu ve Türkiye'ye 4–6 gün karayolu mesafesinde bir pazar. Buna uluslararası donör fonları, Türk üreticilerin AB standartlarına uyumlu üretim yapması, %7 indirimli KDV ve yürürlüğe girdiğinde tarife avantajı sağlayacak Türkiye–Ukrayna STA ekleniyor.
Riskler tarafında dört konu öne çıkıyor. Birincisi, savaş kaynaklı operasyonel risk: güvenlik durumu, lojistik güzergâhlar, enerji altyapısı ve kamu bütçesindeki dalgalanmalar tedarik süreçlerini zorlaştırabiliyor; kur oynaklığı ve ödeme vadeleri dikkatle yönetilmeli. İkincisi, AB ve Çin rekabeti: AB ürünleri DCFTA ile tarife ve mevzuat avantajına, Çin ürünleri fiyat avantajına sahip; Türk firması fiyat yerine kalite, servis, garanti ve hızlı teslimatla rekabet etmeli. Üçüncüsü, mevzuat yükü: uygunluk değerlendirmesi, yetkili temsilci, Ukraynaca etiket ve teknik dosya pazara girişi aylarca uzatabiliyor ve AB uyum süreci nedeniyle mevzuat değişmeye devam ediyor. Dördüncüsü, ihale erişimi: yerel distribütör ağı ve Ukraynaca belge kapasitesi olmayan firmalar Prozorro'da dezavantajlı.
Ukrayna'da kalıcı olmanın yolu, "savaş döneminde bir kez yardım sevkiyatı yapan tedarikçi" değil; "ortopedi, rehabilitasyon ve hastane donanımında uygunluk dosyasını tamamlamış, Ukrayna'da yetkili temsilcisi olan, Prozorro'ya distribütörle giren ve servis-eğitim desteğini birlikte kuran iş ortağı" konumunu kurmak.
Ukrayna'ya tıbbi cihaz ihracatında gümrük vergisi ve KDV ne kadar?
Kiev Ticaret Müşavirliği raporuna göre Ukrayna'da tıbbi cihaz gümrük vergisi ürün bazında değişir ve birçok kalemde düşük veya sıfırdır. Genel KDV oranı %20'dir; ancak Ukrayna teknik düzenlemelerine uygunluğu belgelenmiş tıbbi cihazlarda %7 indirimli KDV uygulanır. Özel tüketim vergisi ve anti-damping önlemi bulunmamaktadır. Türkiye–Ukrayna STA 2022'de imzalandı ancak henüz yürürlükte değil. GTİP bazlı güncel oran için Ticaret Bakanlığı'nın "Müşavire Danışın" sistemi üzerinden Kiev Ticaret Müşavirliği'ne başvurulabilir.
Ukrayna'ya tıbbi cihaz ihracatında CE belgesi yeterli mi?
Hayır. CE işareti Ukrayna pazarına giriş için tek başına yeterli kabul edilmez; teknik dosya ve test raporları bakımından destekleyici belge niteliği taşır. Ürün, 753 sayılı Tıbbi Cihazlar Teknik Regülasyonu (in vitro tanı için 754, aktif implante edilebilir cihaz için 755) kapsamında risk sınıfına göre uygunluk değerlendirmesinden geçmeli, uygunluk beyanı hazırlanmalı ve Ukrayna uygunluk işareti ürün, ambalaj veya kılavuz üzerinde yer almalıdır. ISO 13485 belgesi süreçte önemli avantaj sağlar.
Ukrayna'da tıbbi cihaz için yetkili temsilci zorunlu mu?
Evet. Ukrayna'da yerleşik olmayan tıbbi cihaz üreticilerinin Ukrayna'da mukim bir yetkili temsilci ataması gerekir. Yetkili temsilci; teknik dosyaların muhafazası, piyasa gözetimi makamlarıyla iletişim, uygunsuzluk halinde düzeltici faaliyet ve ürün geri çağırma süreçlerinden sorumludur. Temsilcinin adı ve adresi etiket, dış ambalaj veya kullanım talimatında belirtilmelidir. Uygulamada bu rolü çoğunlukla Ukraynalı distribütör üstlenir.
Türkiye Ukrayna'ya hangi tıbbi cihaz ürünlerinde güçlü?
Trade Map 2025 verilerine göre Türkiye'nin Ukrayna'ya en büyük medikal ihracat kalemleri hastane mobilyası ve ameliyat masaları (1,9 milyon $), cerrahi alet ve cihazlar (1,4 milyon $), kateter-kanül-iğne (1,2 milyon $) ve ortopedik cihazlar (1,1 milyon $). 2025'te vücudun yapay parçaları ihracatı %977, diş hekimliği cihazları %746 ve solunum terapi cihazları %68 arttı. Ukrayna'nın ithalatında Türkiye'nin en yüksek payı %1,8 ile kateter ve kanüldedir.
Ukrayna'da tıbbi cihaz distribütörü nasıl bulunur?
Ukrayna'da sektör bazlı açık bir ithalatçı veri tabanı yoktur. En etkili yollar; her sonbahar Kiev'de düzenlenen Health fuarı, AMOMD üye listesi ve Ticaret Bakanlığı'nın "Müşavire Danışın" sistemi üzerinden GTİP kodu iletilerek Kiev Ticaret Müşavirliği'nden ithalatçı listesi talep etmektir. Aday distribütörün Prozorro'da ihale geçmişi, servis kapasitesi ve yetkili temsilci rolünü üstlenip üstlenemeyeceği kontrol edilmeli; ilk sipariş düşük hacimli deneme sevkiyatıyla yapılmalıdır.
Bize Ulaşın
Ukrayna'ya tıbbi cihaz ihracatı; milyarlarca dolarlık sağlık altyapısı yeniden inşası, yapısal olarak yüksek rehabilitasyon ve ortopedi talebi, ileri teknolojide tam ithalat bağımlılığı ve Türkiye'ye 4–6 günlük karayolu mesafesi nedeniyle Türk medikal sanayisi için önemli bir fırsat. Ancak bu pazarda büyümeyi tek seferlik sevkiyat değil; uygunluk değerlendirmesi, yetkili temsilci, Ukraynaca belge, Prozorro erişimi ve distribütörle kurulan servis altyapısı belirliyor.
BAZ Girişim; medikal üreticiler için Ukrayna pazarında GTİP bazlı fırsat analizi, distribütör, hastane zinciri ve rehabilitasyon merkezi araştırması, Ukraynaca içerikli B2B erişim sistemi ve pazara giriş planı hazırlar. Ürün grubunuz için Ukrayna'da hangi kanalın ve segmentin öncelikli olduğunu birlikte netleştirmek isterseniz 20 dakikalık ön görüşme planlayabilirsiniz.
20 Dakikalık Ücretsiz Ön Görüşmede Firmanızın İhracat Potansiyelini Ve Öncelikli Adımları Birlikte Değerlendirelim. Yılda Yalnızca 30 Firma İle Çalışıyoruz.