Avans teminat mektubu (alınan peşinatın güvencesi), kesin teminat/performans mektubu (işin yapılacağının güvencesi) ve ihalelerde geçici teminat (bid bond) en yaygın türlerdir.
Teminat Mektubu
Tanım
Teminat mektubu (letter of guarantee), bankanın; müşterisinin bir yükümlülüğünü yerine getirmemesi hâlinde, muhataba belirli tutarı ödemeyi garanti ettiği belgedir.
Bağlam
İhracatçının masasına iki yönden gelir: verdiği mektuplar — alıcının istediği avans (peşinatın iadesi güvencesi), kesin teminat (performans garantisi) ve ihale (bid bond) mektupları; ve aldığı güvenceler — alıcının bankasından istenen ödeme garantileri. Uluslararası işlerde muhataplar çoğunlukla yerel banka mektubu ister; bu, Türk bankasının kontrgarantisiyle yabancı bankanın mektup düzenlemesiyle çözülür.
İki teknik nokta pahalıya mal olur: mektupların çoğu 'ilk talepte ödeme' kaydı taşır — muhatap haklılığını kanıtlamadan tazmin isteyebilir; metin ve şartlar bu yüzden pazarlık konusudur. Ve mektup, bankada kredi limitinizi işgal eder — süresi biten mektupların iadesinin takip edilmemesi, görünmez biçimde donmuş limit demektir. Uluslararası standardizasyon için URDG 758 kuralları ve ABD pratiğinde stand-by akreditif alternatifi bilinmelidir.
Verdiğiniz her teminat mektubunu vade tarihiyle birlikte tek tabloda izleyin: iş bitmiş, mektup muhatabın çekmecesinde unutulmuşsa, sizin kredi limitinizde çalışmayan bir kiracı oturuyor demektir — iadesini istemek ayıp değil, finansman disiplinidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Türk bankasının kontrgarantisi ile muhatabın ülkesindeki bir bankaya mektup düzenletilir; maliyet iki banka komisyonunu içerir ve fiyatlamaya eklenmelidir.
İşlev benzer — ikisi de yükümlülük garantisidir; stand-by akreditif özellikle ABD kaynaklı işlemlerde teminat mektubunun yerine kullanılan, akreditif kurallarına tabi formattır.
