Kredi raporu ve skor, sigortacı limiti, sizinle ödeme geçmişi, sipariş davranışı ve piyasa istihbaratının birlikte okunmasıyla; çıktı, yazılı alıcı limiti ve vade tavanıdır.
Alıcı Riski
Tanım
Alıcı riski (buyer risk), belirli bir alıcının; ödeme gücü, ödeme niyeti ve iş sürekliliğinden kaynaklanan, o alıcıya özgü tahsilat riskidir.
Bağlam
Ticari risk kavramın genel adıysa, alıcı riski onun tekil ve yönetilebilir birimidir: risk, 'pazar' düzeyinde değil alıcı kartı düzeyinde ölçülür ve yönetilir. Ölçümün girdileri; bağımsız kredi raporu ve skoru, sigortacının o alıcıya tanıdığı limit, sizinle ödeme geçmişi (gecikme sıklığı-derinliği), sipariş davranışındaki değişimler ve sektörel-yerel istihbarat. Çıktısı ise tek bir yönetim aracıdır: alıcı bazlı kredi limiti ve vade tavanı — yazılı, sipariş sistemine bağlı ve dönemsel gözden geçirilen.
Erken uyarı disiplini, alıcı riskini statik bir nottan canlı bir izlemeye çevirir: ödemelerin vadeye göre kaymaya başlaması, kısmi ödemelere geçiş, sipariş profilinin anormal büyümesi (batmadan önce stok yığma klasiğidir), iletişim kalitesindeki düşüş ve sigortacının limit indirimi — her biri, limit ve ödeme şartının gözden geçirilmesini tetiklemelidir. Portföy boyutu da alıcı riskinin parçasıdır: tek alıcıya cironun büyük payını bağlamak, o alıcının riskini şirket riskine dönüştürür; alıcı bazlı yoğunlaşma eşiği (ör. cironun %20'si) tanımlanmalı ve aşımlar ek güvenceyle (sigorta, akreditif) dengelenmelidir.
En tehlikeli sinyali ezberleyin: yavaşlayan ödeme + büyüyen sipariş. Alıcınız faturaları her ay biraz daha geç öderken sipariş tutarını artırıyorsa, bu büyüme değil çoğu zaman son stok yığmasıdır — refleksiniz sevinmek değil limiti dondurup güvence istemek olmalı; batan alıcıların en büyük siparişi, genellikle son siparişleridir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ödemelerin kaymaya başlaması, kısmi ödemeler, anormal sipariş büyümesi, iletişim kalitesinde düşüş ve sigortacının limit indirimi. Her sinyal, limit-şart gözden geçirmesini tetiklemelidir.
Alıcı bazlı ciro payına eşik konarak (ör. %20) ve eşik aşımlarının ek güvenceyle (sigorta, akreditif, peşinat) dengelenmesiyle. Tek alıcıya bağımlılık, alıcı riskini şirket riskine büyütür.
